Naast de fiets Tegenwind maakt je fietstocht veel zwaarder dan een helling: dit is de reden
Een stevige tegenwind kan op de fiets aanvoelen alsof iemand voortdurend aan je stuur trekt. Op papier lijkt een vlakke weg minder zwaar dan een helling, maar aerodynamica maakt tegenwind bijzonder belastend.
Je moet lucht opzij duwen
Wanneer je fietst, beweeg je niet alleen over de weg. Je beweegt ook door de lucht. Hoe sneller je door de lucht beweegt, hoe groter de luchtweerstand wordt. Dat is een van de redenen waarom een fietser bij hoge snelheid relatief veel vermogen nodig heeft om zich te verplaatsen.
Bij tegenwind wordt de luchtstroom die je ervaart groter. Je effectieve windsnelheid bestaat namelijk uit je eigen snelheid ten opzichte van de weg plus de tegenwind.
Rijd je bijvoorbeeld 30 kilometer per uur en staat er 20 kilometer per uur tegenwind, dan kan de relatieve windsnelheid in eenvoudige omstandigheden ongeveer 50 kilometer per uur bedragen.
De luchtweerstand loopt sterk op
Dat verklaart waarom tegenwind zo zwaar kan voelen tijdens een tochtje met de fiets. Je moet niet alleen jezelf vooruit bewegen, maar ook veel meer luchtweerstand overwinnen.
Bij een helling gaat een deel van je energie naar het verhogen van je potentiële energie. Bij tegenwind gaat veel energie naar het overwinnen van aerodynamische weerstand.
Het bijzondere is dat de tegenwind op een vlakke weg je snelheid sterk kan verlagen zonder dat de weg zichtbaar verandert. Een fietser kan daardoor psychologisch het gevoel krijgen dat de fiets ‘tegengehouden’ wordt.
Een helling kun je soms beter doseren
Op een helling zie je meestal wat er gebeurt. Je schakelt terug, verlaagt je snelheid en zoekt een comfortabele cadans. Tegenwind is verraderlijker.
Je blijft misschien 30 kilometer per uur verwachten omdat de weg vlak is. Maar wanneer je die snelheid probeert vast te houden, moet je aanzienlijk meer vermogen leveren. Dat kan ervoor zorgen dat je jezelf vroeg in de rit opblaast.
Een betere strategie is daarom om bij stevige tegenwind niet koste wat kost dezelfde snelheid te behouden. Kijk eerder naar vermogen of inspanningsgevoel.
Wie normaal 200 watt rijdt op een vlakke weg, hoeft bij tegenwind niet per se 30 kilometer per uur te blijven rijden. Het kan verstandiger zijn om hetzelfde vermogen te behouden en de snelheid te laten zakken.
Daarom voelt een terugweg soms als een beloning
Het klassieke fietservaringsverhaal is herkenbaar: heenweg tegenwind, terugweg wind mee. Dat kan een enorm verschil maken voor de amateurrenner die op pad gaat voor zijn of haar ontspanning.
Met dezelfde benen en dezelfde weg kan de gemiddelde snelheid op de terugweg veel hoger liggen. De fietser heeft immers dezelfde aerodynamische weerstand niet meer tegen zich, maar profiteert juist van de wind.
De les is eenvoudig: probeer tegenwind niet te bestrijden met je ego. Schakel een tandje lichter, accepteer een lagere snelheid en probeer een constant inspanningsniveau aan te houden.
Dat maakt een lange rit veel aangenamer en voorkomt dat je na de eerste kilometers al te veel energie hebt verbruikt. Tegenwind is dus geen optische illusie. Het is een fundamenteel aerodynamisch probleem dat bij hogere snelheid steeds belangrijker wordt.
Schrijf je nu in voor de Wielerkrant nieuwsbrief